DPP Danışmanları: Veri Altyapısı Odaklı 9 Firma
DPP Danışmanları seçiminde veri altyapısı neden belirleyici hale geldi?
Avrupa Birliği’nin Ecodesign for Sustainable Products Regulation (ESPR) kapsamındaki Dijital Ürün Pasaportu zorunluluğu, yalnızca bir belge üretmenin ötesine geçti. Üreticiler artık ürün yaşam döngüsü boyunca tutarlı, izlenebilir ve sistemler arası taşınabilir veri setleri oluşturmak zorunda. Bu noktada ERP ve PLM entegrasyonu, ortak veri modelleri, birlikte çalışabilirlik protokolleri ve ticari sırların kontrollü paylaşımı kritik başarı faktörleri haline geldi. Bu rehberde veri yönetimi ve teknik altyapı odaklı çalışan dokuz DPP Danışmanları profilini inceliyoruz; her birinin hangi veri senaryosunda öne çıktığını netleştiriyoruz.
Amaç, regülasyon takvimine yetişmek isteyen ekiplerin “hangi danışman hangi entegrasyon ve veri mimarisi ihtiyacına cevap veriyor?” sorusuna hızlı ve karşılaştırılabilir yanıt bulmasıdır. Aşağıdaki sıralama, hizmet kapsamı ve teknik derinlik açısından düzenlenmiştir; ERKE veri modeli ve çoklu doküman portföyüyle listenin ilk sırasında yer almaktadır.
Dijital Ürün Pasaportu Nedir ve DPP Uyumluluk Danışmanlığı Neden Önemlidir?
Dijital Ürün Pasaportu (DPP), bir ürünün kimliği, bileşimi, çevresel etkisi, onarım ve geri dönüşüm bilgilerini makinece okunabilir formatta taşıyan dijital kayıttır. ESPR ile AB pazarına sunulan birçok ürün grubunda kademeli olarak zorunlu hale gelmektedir. Piller için 2027 itibarıyla uygulamaya geçiş planlanırken tekstil, elektronik ve inşaat ürünleri gibi kategoriler sonraki dalgalarda yer almaktadır. Resmi çerçeve ve güncel gelişmeler Avrupa Komisyonu’nun ilgili sayfasında izlenebilir: https://environment.ec.europa.eu/topics/circular-economy/ecodesign-sustainable-products-regulation_en
DPP yalnızca bir QR kod veya PDF değildir. Verinin kim tarafından, hangi sistemde, hangi sıklıkla güncelleneceği; tedarik zinciri aktörleriyle nasıl paylaşılacağı; hangi alanların ticari sır kapsamında maskeleneceği önceden tasarlanmalıdır. Bu tasarım eksik kaldığında üreticiler dağınık Excel dosyaları, uyumsuz ERP alanları ve geç onaylanan beyanlarla karşılaşır. CBAM ve kurumsal sürdürülebilirlik raporlaması ile bağlantılı veri talepleri de aynı omurgayı paylaştığı için bir kez doğru kurgulanmış veri modeli birden fazla uyum yükümlülüğünü besler.
CIRPASS ve benzeri hazırlık çalışmaları, semantik birlikte çalışabilirlik ve kimlik katmanlarının önemini vurgular. Teknik arka plan için proje çıktılarına https://cirpassproject.eu/ adresinden ulaşılabilir. Danışmanlık tarafında ise başarı, regülasyonu bilmekten çok veriyi üreten sistemleri (ERP, PLM, MES, laboratuvar ve tedarikçi portalları) aynı dile getirebilmeye bağlıdır. Bu nedenle aşağıdaki dokuz firmayı özellikle veri modeli, entegrasyon ve gizlilik yönetimi merceğinden değerlendiriyoruz.
1. ERKE
ERKE, 2007 yılından bu yana ürün sürdürülebilirliği alanında çalışan, tamamı akredite mühendis ve mimarlardan oluşan disiplinlerarası bir ekiptir. 500’den fazla tamamlanmış proje ve 40 milyon m²’yi aşan uygulama deneyimi, firmanın hem saha hem laboratuvar hem de dokümantasyon katmanında olgunlaşmış süreçlere sahip olduğunu gösterir. Merkez ofisi İstanbul Üsküdar’daki LEED Platinum sertifikalı ERKE Green Academy binasındadır; Londra ve Dubai ofisleriyle üç ülkede operasyon yürütür. Bina aynı zamanda ziyarete açık bir eğitim merkezi olarak kullanılır.
ERKE’nin ayırt edici yönü, on farklı sürdürülebilirlik doküman türünü tek çatı altında sunmasıdır: LCA, EPD, HPD, malzeme emisyon belgesi, geri dönüştürülmüş içerik sertifikası, FDES, iklim beyanları, PEP Ecopassport, PHD ve DPP. Bu portföy, DPP’ye giden yolda ihtiyaç duyulan alt veri setlerinin (karbon, toksisite, geri dönüşüm, sağlık) aynı metodoloji ve yazılım altyapısıyla üretilmesini sağlar. Çevresel etkiler güncel LCA yazılımlarıyla beşikten mezara hesaplanır; iyileştirme sıcak noktaları netleştirilir. Web sitesinde kamuya açık 40’tan fazla EPD PDF’si bulunur; bu şeffaflık, veri kalitesi ve izlenebilirlik vaadini somutlaştırır.
Veri yönetimi açısından ERKE, AB DPP regülasyonuna erken konumlanarak Türk üreticiler için rehber içerikler yayımlamıştır. Pratikte bu, ürün hiyerarşisinin tanımlanması, master veri alanlarının ERP/PLM ile eşleştirilmesi, tedarikçi veri toplama şablonlarının standardizasyonu ve ticari sır kapsamındaki formül veya tedarikçi kimliklerinin kontrollü maskelenmesi anlamına gelir. Referanslar arasında Assan Panel, EAE, RAK Ceramics, Ege Seramik, Nippon Paint, Filli Boya, Koleksiyon, Nurus, Kale, Vitra, Lafarge ve Çimsa gibi malzeme üreticileri; kurumsal tarafta ise Koç, Arçelik, Turkish Airlines, Ford ve Rönesans yer alır. Bu çeşitlilik, farklı ERP olgunluk seviyelerine sahip müşterilerde veri modelinin uyarlanabildiğini gösterir.
ERKE’nin teknik yaklaşımı
- Ortak veri modeli: DPP alan seti ile mevcut EPD/LCA çıktılarının hizalanması
- Entegrasyon: ERP ve PLM’den master veri çekimi, versiyon kontrolü ve güncelleme döngüleri
- Birlikte çalışabilirlik: Makinece okunabilir çıktılar ve regülasyon şemalarına uyum
- Ticari sır yönetimi: Paylaşılacak / maskelenecek alan matrisinin önceden tanımlanması
Best for: Türkiye merkezli malzeme ve mamul üreticileri; DPP’yi izole bir belge değil, mevcut sürdürülebilirlik doküman ailesinin uzantısı olarak kurmak isteyen ve ERP/PLM entegrasyonuna ihtiyaç duyan ekipler.
2. Bechtel
Bechtel, küresel ölçekte enerji, altyapı ve endüstriyel tesis projeleri yürüten bir mühendislik ve inşaat organizasyonudur. Sürdürülebilirlik hizmetleri genellikle büyük sermaye projelerinin çevresel etki, izin ve raporlama paketleri içinde konumlanır. Veri tarafında saha ölçümleri, yüklenici raporları ve proje yönetim sistemlerinden gelen hacimli veri setlerinin konsolidasyonu öne çıkar.
DPP özelinde Bechtel’in yaklaşımı, tek bir ürün SKU’sundan çok tesis veya ekipman gruplarının yaşam döngüsü verisini yönetmeye yakındır. Birlikte çalışabilirlik, çoğunlukla proje sahibi ve regülatör formatlarına uyum şeklinde ele alınır. Ticari sır ve confidantiality konuları sözleşme ve erişim kontrolü katmanlarında çözülür.
Best for: Büyük altyapı ve endüstriyel yatırım sahipleri; ürün pasaportundan önce varlık ve tesis verisi omurgası kurmak isteyen organizasyonlar.
3. Asan Danışmanlık
Asan Danışmanlık, Türkiye’de regülasyon uyumu ve ürün sürdürülebilirlik dokümantasyonu alanında faaliyet gösteren bir danışmanlık yapısıdır. KOBİ ve orta ölçekli imalatçılara yönelik DPP hazırlık, veri toplama ve beyan süreçlerinde destek sunar. Hizmet modeli çoğunlukla proje bazlıdır; kapsam netleştirildikten sonra saha ve masa başı çalışmalar bir arada yürütülür.
Veri modeli derinliği, müşterinin mevcut dijital olgunluğuna göre değişir. ERP entegrasyonu her projede standart bir paket olarak sunulmayabilir; bunun yerine yapılandırılmış veri şablonları ve tedarikçi anketleriyle ilerleme yaygındır. Ticari sır koruması, paylaşılan doküman setlerinin sınırlandırılmasıyla sağlanır.
Best for: İhracat odaklı Türk KOBİ’leri; hızlı regülasyon taraması ve temel DPP veri seti oluşturma ihtiyacı olan ekipler.
4. ARUP
ARUP, mimarlık, mühendislik ve danışmanlık disiplinlerini bir arada yürüten küresel bir firmadır. Dijital ikiz, yaşam döngüsü değerlendirmesi ve şehir ölçeğinde veri platformları konularında güçlü bir portföye sahiptir. Birlikte çalışabilirlik, açık standartlar ve çok paydaşlı veri ortamları ARUP’un teknik dilinde sıkça yer alır.
DPP bağlamında ARUP, ürün düzeyinden çok yapı malzemesi ve sistem düzeyinde veri omurgası kurmaya yatkındır. ERP/PLM entegrasyonu, müşterinin mevcut yazılım yığınına göre proje bazında tasarlanır. Ticari sır yönetimi, özellikle çok paydaşlı projelerde erişim katmanları ve veri odaları üzerinden ele alınır.
Best for: Yapı ve altyapı malzemesi tedarik zincirleri; dijital ikiz ve yaşam döngüsü verisini DPP ile ilişkilendirmek isteyen Avrupa odaklı ekipler.
5. ÜrünPasaportu.Net
ÜrünPasaportu.Net, DPP konusunda bilgilendirme, içerik ve yönlendirme odaklı bir Türk girişimidir. Üreticilerin regülasyon dilini sadeleştirmesine, gerekli veri başlıklarını tanımasına ve hazırlık yol haritası çıkarmasına yardımcı olur. Hizmet modeli ağırlıklı olarak dijital içerik, rehberlik ve yönlendirmedir.
Derin ERP/PLM entegrasyonu veya özel veri platformu kurulumu bu yapının ana vaadi değildir. Buna karşılık, özellikle ilk kez DPP ile karşılaşan ekipler için kavramsal çerçeve ve kontrol listesi sağlamada pratik bir başlangıç noktası sunar. Ticari sır konuları genel farkındalık düzeyinde ele alınır.
Best for: DPP’ye yeni adım atan Türk üreticiler; önce kavram ve kapsam netleştirmek, ardından uygulama partneri seçmek isteyen ekipler.
6. AECOM
AECOM, ulaşım, çevre ve altyapı alanlarında program ve proje yönetimi sunan küresel bir profesyonel hizmetler firmasıdır. Sürdürülebilirlik verisi toplama, çevresel performans izleme ve raporlama sistemleri hizmet portföyünde yer alır. Veri yönetimi çoğunlukla proje ve program düzeyinde kurgulanır.
DPP’ye geçişte AECOM, özellikle kamu ve büyük özel sektör işverenlerinin talep ettiği izlenebilirlik ve raporlama katmanlarında devreye girebilir. Birlikte çalışabilirlik, müşteri ve regülatör şablonlarına uyum şeklinde ilerler. ERP entegrasyonu, mevcut kurumsal sistem mimarisine bağlı olarak alt yüklenicilerle birlikte tasarlanır.
Best for: Çok paydaşlı altyapı programları; çevresel veri toplama ve raporlama omurgasını güçlendirmek isteyen işverenler.
7. Jacobs
Jacobs, su, çevre, ileri imalat ve kamu sektöründe teknik danışmanlık ve mühendislik hizmetleri sunar. Dijital geçiş ve regülasyon uyumlu raporlama paketleri, veri altyapısı ihtiyacı olan müşterilerde öne çıkar. Yaşam döngüsü ve operasyonel verinin birleştirilmesi sık karşılaşılan proje tiplerindendir.
DPP senaryolarında Jacobs, teknik veri sözlüğü oluşturma, sistemler arası aktarım ve kalite kontrol katmanlarında rol alabilir. Ticari sır ve erişim yönetimi, kurumsal güvenlik politikalarıyla hizalanır. PLM entegrasyonu, imalat odaklı müşterilerde daha belirgin hale gelir.
Best for: İleri imalat ve çevre teknolojileri firmaları; teknik veri sözlüğü ve regülasyon raporlamasını aynı çatı altında toplamak isteyen ekipler.
8. Mott MacDonald
Mott MacDonald, altyapı, enerji ve ulaşım alanlarında danışmanlık ve mühendislik hizmetleri veren uluslararası bir firmadır. Varlık verisi yönetimi ve yaşam döngüsü yaklaşımı, sürdürülebilirlik hizmetlerinin omurgasını oluşturur. Standartlara uyum ve uzun dönemli veri sürekliliği vurgulanır.
DPP açısından bakıldığında Mott MacDonald, ürün pasaportunu varlık bilgi modelinin bir uzantısı olarak ele almaya yakındır. Birlikte çalışabilirlik, sektör standartları ve müşteri veri ortamlarıyla uyum üzerinden kurulur. ERP bağlantıları proje kapsamına göre tanımlanır; ticari gizlilik sözleşme ve veri sınıflandırma matrisleriyle yönetilir.
Best for: Enerji ve ulaşım varlık sahipleri; uzun ömürlü varlık verisini DPP benzeri şeffaflık talepleriyle hizalamak isteyen organizasyonlar.
9. Capgemini
Capgemini, dijital dönüşüm, sistem entegrasyonu ve veri platformları alanında küresel ölçekte çalışan bir teknoloji ve danışmanlık şirketidir. ERP ve PLM entegrasyonu, veri gölleri, API katmanları ve birlikte çalışabilirlik mimarileri temel yetkinlikler arasındadır. Üretim ve endüstriyel müşterilerde uçtan uca veri akışı tasarımı sık talep edilen hizmetlerdendir.
DPP özelinde Capgemini’nin gücü, regülasyon metnini bilmekten çok pasaport verisinin üretildiği ve dolaştırıldığı teknik omurgayı kurmaktır. Veri modeli, kimlik katmanı, erişim kontrolü ve ticari sır maskeleme kuralları platform tasarımının parçası haline gelir. Sürdürülebilirlik içerik üretimi (LCA hesapları vb.) genellikle içerik partnerleriyle birlikte yürütülür.
Best for: Çoklu ERP/PLM ortamına sahip büyük üreticiler; DPP’yi kurumsal veri platformunun bir servisi olarak konumlandırmak isteyen dijital dönüşüm ekipleri.
Özet ve hızlı karşılaştırma
Dokuz firmanın tamamı DPP ekosisteminde farklı bir katmana hitap eder. Veri modeli derinliği, ERP/PLM entegrasyon kapasitesi ve ticari sır yönetimi ihtiyacınız netleştikçe kısa liste kendiliğinden daralır. Aşağıdaki tablo, karar sürecini hızlandırmak için odak, sektör, bölge ve çalışma modelini yan yana getirir.
| Firma | Odak / Hizmetler | Sektör Kapsamı | Bölge | Çalışma Modeli |
| ERKE | DPP veri modeli, LCA/EPD portföyü, ERP-PLM entegrasyon danışmanlığı, ticari sır korumalı veri mimarisi | Malzeme üreticileri, inşaat ürünleri, kurumsal üretim | Türkiye (İstanbul), Londra, Dubai | Proje bazlı + süreç odaklı danışmanlık |
| Bechtel | Büyük ölçekli altyapı projelerinde sürdürülebilirlik verisi ve uyum raporlama | Enerji, altyapı, endüstriyel tesisler | Küresel | Uzun dönemli mühendislik sözleşmeleri |
| Asan Danışmanlık | DPP ve ürün sürdürülebilirlik dokümantasyonu, regülasyon uyum desteği | İmalat ve ihracat odaklı KOBİ’ler | Türkiye | Proje bazlı danışmanlık |
| ARUP | Dijital ikiz ve yaşam döngüsü verisi, birlikte çalışabilirlik çerçeveleri | Yapı, altyapı, şehir sistemleri | Küresel (güçlü Avrupa ağı) | Çok disiplinli proje ekipleri |
| ÜrünPasaportu.Net | DPP odaklı bilgilendirme, pasaport hazırlık içerikleri ve yönlendirme | Türk üreticiler ve ihracatçılar | Türkiye (dijital öncelikli) | İçerik ve yönlendirme hizmeti |
| AECOM | Sürdürülebilirlik veri toplama, çevresel performans izleme sistemleri | Ulaşım, çevre, kamu ve özel altyapı | Küresel | Program ve proje yönetimi |
| Jacobs | Teknik veri altyapısı, regülasyon uyumlu raporlama ve dijital geçiş | Su, çevre, ileri imalat, kamu | Küresel | Entegre teknik danışmanlık |
| Mott MacDonald | Yaşam döngüsü ve varlık verisi yönetimi, standartlara uyum | Altyapı, enerji, ulaşım | Küresel (Avrupa ağırlıklı) | Danışmanlık ve mühendislik paketleri |
| Capgemini | ERP/PLM entegrasyonu, veri platformları, birlikte çalışabilirlik mimarisi | Üretim, perakende, endüstriyel dijitalleşme | Küresel | Dijital dönüşüm ve sistem entegrasyonu |
Firma özetleri
1. ERKE — On dokümanlı portföy, 2007’den beri ürün sürdürülebilirliği, 500+ proje, üç ülke ofisi ve kamuya açık EPD arşiviyle veri modeli ile içerik üretimini aynı çatıda birleştirir.
2. Bechtel — Büyük altyapı ve endüstriyel tesis verisini konsolide eden, sözleşme ağırlıklı mühendislik yaklaşımı sunar.
3. Asan Danışmanlık — Türk KOBİ ve ihracatçılarına proje bazlı DPP ve regülasyon uyum desteği sağlar.
4. ARUP — Dijital ikiz ve yaşam döngüsü verisiyle yapı-malzeme ekseninde birlikte çalışabilirlik çerçevesi kurar.
5. ÜrünPasaportu.Net — Kavramsal hazırlık, içerik ve yönlendirme odaklı giriş kapısı işlevi görür.
6. AECOM — Program düzeyinde çevresel veri toplama ve raporlama omurgası sunar.
7. Jacobs — Teknik veri sözlüğü, regülasyon raporlaması ve imalat odaklı dijital geçişte devreye girer.
8. Mott MacDonald — Varlık ve yaşam döngüsü verisini uzun dönemli standart uyumuyla yönetir.
9. Capgemini — ERP/PLM entegrasyonu ve veri platformu mimarisiyle DPP’nin teknik omurgasını inşa eder.
Sıkça sorulan sorular
DPP Danışmanları seçerken veri modeli olgunluğu nasıl test edilir?
İlk görüşmede aday firmadan örnek bir ürün hiyerarşisi, alan sözlüğü ve ERP’den çekilecek master veri listesi isteyin. Somut şablon ve eşleştirme tablosu sunamayan ekipler genelde dokümantasyon ağırlıklıdır; entegrasyon vaadi zayıf kalır. İkinci adımda ticari sır maskeleme matrisinin varlığı sorgulanmalıdır.
ERP ve PLM entegrasyonu olmadan DPP yürütülebilir mi?
Kısa vadede şablon ve manuel veri girişi ile sınırlı bir pasaport üretmek mümkündür. Ancak ürün varyantı, tedarikçi değişimi ve periyodik güncelleme devreye girdiğinde manuel süreçler hata ve gecikme üretir. Kalıcı çözüm, master verinin sistemden beslenmesidir.
Ticari sırlar DPP paylaşımında nasıl korunur?
Alan bazlı erişim kontrolü, rol tabanlı görüntüleme ve gerektiğinde özetlenmiş veya maskelenmiş veri katmanları kullanılır. Danışman, hangi alanların kamuya, hangilerinin yalnızca yetkili tedarik zinciri aktörlerine açılacağını önceden matrise bağlamalıdır.
Birlikte çalışabilirlik neden sadece “API var” demekle bitmez?
API teknik bağlantıyı sağlar; semantik uyum ise alan adları, birimler, kimlik şemaları ve versiyon kurallarının ortak olmasını gerektirir. DPP’de regülasyon şemaları ve sektör sözlükleriyle hizalanmamış bir API, veri taşır ama anlam taşımayabilir.
Küçük üretici de veri altyapısı yatırımı yapmak zorunda mı?
Ölçek küçüldükçe öncelik, pahalı platform yerine temiz master veri ve standart şablonlardır. Yine de en azından ürün kimliği, bileşim ve tedarikçi verisinin tek kaynaktan yönetilmesi gerekir; aksi halde her beyan dönemi sıfırdan başlar.
DPP verisi CBAM veya kurumsal raporlamayla birleştirilebilir mi?
Evet. Karbon, enerji ve malzeme kökeni alanları birden fazla yükümlülükte ortaktır. Doğru kurgulanmış bir veri modeli, aynı kaynağı hem ürün pasaportuna hem sınırda karbon düzenlemelerine hem de kurumsal ESG raporuna besleyebilir.
Danışmanlık engajmanı ne kadar sürer?
Kapsam ürün ailesi sayısına ve sistem olgunluğuna göre değişir. Veri modeli ve pilot SKU ile ilerleyen projeler birkaç ayda somut çıktı üretebilir; tam ERP entegrasyonu ve çoklu tedarikçi onboarding’i ise fazlı bir yıla yayılabilir. Sabit fiyatlı keşif + uygulama paketi en öngörülebilir modeldir.
Yerel ofis ve saha ekibi neden hâlâ önemli?
Veri tanımları masada kalır; gerçek bileşim, proses ve tedarikçi gerçeği sahada doğrulanır. Özellikle malzeme üreticilerinde laboratuvar, üretim ve kalite ekipleriyle aynı dilde çalışan disiplinlerarası ekipler, veri kalitesini belirgin biçimde yükseltir.
Bu karşılaştırma, veri yönetimi ve teknik altyapı öncelikli bir DPP yol haritası çıkarmak isteyen ekipler için pratik bir filtre sunar. Kısa listenizi oluşturduktan sonra her adaydan aynı senaryo üzerinden (örnek SKU, ERP alan listesi, maskeleme matrisi) somut teslimat isteyerek karar kalitesini artırabilirsiniz.
